T11
Uit Wiki handhaving
De Tafel van Elf is een opsomming van factoren die van belang zijn voor de naleving van regels. Sterke en zwakke kanten van de handhaving en naleving ervan kunnen met behulp van de ‘Tafel van elf’ in kaart worden gebracht. De ‘Tafel van elf’ is opgebouwd uit elf dimensies die met elkaar bepalend zijn voor de mate van naleving van wetgeving. De elf dimensies zijn geformuleerd met het oog op een zo groot mogelijke bruikbaarheid voor de praktijk van de beleidsontwikkeling en de rechtshandhaving.
Inhoud |
Toepassing
De 'Tafel van Elf' kent toepassingen in elke fase van het rechtshandhavingsproces:
- Als ex-ante toets voor de regelgever;
- Als onderdeel van een ex-post evaluatie voor de beleidsmaker;
- Als onderdeel van een risico-analyse voor de handhaving.
Toepassing van het model geeft de beleidsmaker en/of regelgever inzicht in de sterke en zwakke kanten van de naleving en handhaving.
De afdeling Nalevingsexpertise van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (het voormalige Expertisecentrum Rechtspleging en Rechtshandhaving (ERR) van het Ministerie van Justitie) coördineert het gebruik en de ontwikkeling van de ‘Tafel van Elf’ binnen de Nederlandse overheid. Sinds het ontstaan zijn er diverse instrumenten rondom het model gebouwd. Een van de meest simpele toepassingen was de zgn. Checklist voor de Wetgever, een vragenlijst met ja/nee antwoorden waarmee de wetgever snel een indruk krijgt van de naleefbaarheid van nieuwe regelgeving ten behoeve van de verplichte Uitvoerbaarheid- en Handhaafbaarheidtoets.
De Nalevingsschatting is een getrapt uitgevoerde kwantitatieve inschatting van het nalevingsgedrag van de doelgroep. De naleefbaarheidstoets is een veel door handhavers gebruikt instrument om een inschatting te maken van de dominante nalevings- en overtredingsmotieven.
Een andere toepassing is de zgn. Nalevingsmonitor; een uitgekiend ontwerp voor een groot onderzoek met een survey bij de doelgroep van de regeling naar de mate van naleving en de wijze van handhaving. Deze monitor wordt veelal gebruikt voor formele wetgevingsevaluaties.
Dimensies
De ‘Tafel van elf’ bevat elf dimensies voor naleving van wetgeving; ze zijn ondergebracht in twee groepen: dimensies van spontane naleving en handhavingsdimensies. De indeling is zo gekozen omdat ze vanuit het oogpunt van naleving en handhaving het meest herkenbaar is. Met ‘handhaving’ wordt hier gedoeld op alle activiteiten van de overheid die erop gericht zijn de naleving van regelgeving te bevorderen. Met het concept van de ‘Tafel van elf’ hanteert de gebruiker de brede definitie van het concept handhaving, dat niet alleen betrekking heeft op het verrichten van controles en sancties door de overheid (handhaving in ‘enge’ zin). Andere activiteiten zoals het geven van voorlichting en het organiseren van informele controlestructuren zijn ook in de ‘Tafel van elf’ benoemd. Zij spelen direct in op de dimensies van spontane naleving en zijn dus van groot belang in het kader van de preventieve handhaving.
Spontane naleving
1 Gebrekkige kennis van de regels
2 Kosten wegen niet op tegen de baten
3 Mate van acceptatie (begrip)
4 Normgetrouwheid van de doelgroep
5 Gebrek aan informele controle
Handhavingsdimensies
6 Kans op een informele melding
7 Kans op controle
8 Kans gesnapt te worden
9 Selectie
Sanctie
10 Kans op een sanctie
11 Hoogte van een sanctie
